Алматыда «БАҚ-тың ақпараттық қауіпсіздігі: журналистиканы хакерлерден қалай қорғауға болады» атты дөңгелек үстел өтті. БАҚ, қоғамдық ұйымдар мен мемлекеттік органдардың өкілдері масс-медианың ақпараттық инфрақұрылымына шабуылдардың күшеюін талқылады. Кездесудің бастамашысы Kursiv.Media редакциясы болды.
Еске салайық, желтоқсан айының басында бірнеше іскерлік БАҚ шабуыл жасаушылардың әрекетінен зардап шеккен болатын.
«2023 жылдың 6 желтоқсанынан бастап Kursiv.Media серверлері DDOS шабуылына ұшырады, оларға 2 миллиардтан астам қоңырау тіркелген. Бұл Kursiv.media сайтының бірнеше рет қолжетімсіз болуына әкелді. Басылымның әлеуметтік желідегі аккаунттарына да фейк аккаунттар арқылы шабуыл жасалды. Шабуылдар әлі де жалғасуда. Біз Instagram аккаунтымызға кіруді әлі қалпына келтіре алмадық. Telegram арнамызға боттарды қосу әрекеттері жалғасуда», – деді Kursiv.Media бас редакторы Мира Халина.
Танымал ProTenge интернет-ресурсына да шабуыл жасалды. Оның негізін қалаушы Жәмиля Маричева айтқандай, Instagram аккаунты бұғатталған. Шетелдік құқық қорғаушылардың көмегімен кіру мүмкіндігі қалпына келтірілді. Оның айтуынша, әлеуметтік желідегі бірнеше танымал сатиралық қауымдастықтарға да шабуыл жасалған.
Inbusiness, Orda.kz, Shishkin_like және т.б. өкілдері өз ресурстарына жасалған шабуылдар туралы айтты. Шабуылдар көп факторлы сипатқа ие болды: шетелден серверлерге сұраныстардың басымдылығы, Telegram арналарына боттарды қосу, интернет-аккаунттарға шағымдар.
«Әділ сөз» қорының атқарушы директоры Мадина Алимханова соңғы жылдары БАҚ-қа кибершабуылдардың көбейіп келе жатқанын айта келе, бұл мәселені ең өткір мәселелердің біріне жатқызды. «Бұл мәселенің өзектілігі артып келеді», – деп атап өтті ол.
«Қазақстанның Интернет қауымдастығының» ЗТБ президенті Шавкат Сабиров бұл мәселе БАҚ-қа ғана қатысты емес: мемлекеттік органдардың, инфрақұрылымдық ұйымдардың және бүкіл мемлекеттің сайттары жаппай шабуылдарға ұшырағанын айтты.
Мемлекеттік техникалық қызмет өкілі Мұрат Ахметов БАҚ сайттарын шабуылдардан қорғауды ұйымдастыру тәжірибесімен бөлісті. Олар ҚР ЦДИАӨМ МАКИО Ақпараттық қауіпсіздік комитетінің үйлестіру бөлімінің басшысы Әли Нұрсейітовпен бірге интернет-порталдарды шабуылдардан қорғау мүмкіндіктері туралы, атап айтқанда, аккредиттелген 40-қа жуық жедел ақпараттық қауіпсіздік орталықтарының жұмысы туралы айтты.
Өз кезегінде Шавкат Сабиров техникалық қауіпсіздік пен жаппай сұраныстарды бұғаттау мәселесін инфрақұрылымдық деңгейде шешу керектігін, ал Мадина Алимханова мен БАҚ өкілдері БАҚ-қа кибершабуыл жасауды қоғам үшін қауіпті әрекет ретінде бағалауға шақырды.
Нәтижесінде «Дөңгелек үстел» қатысушылары ақпараттық қауіпсіздікті қорғау мәселелері бойынша мемлекеттік органдармен өзара іс-қимыл бойынша жұмысты үйлестіруге және киберқауіпсіздік саласындағы озық тәжірибе алмасу үшін жұмыс тобын құруға келісті. Редакциялар шабуылдар туралы жалпы мәліметтер базасын жасайды және қажет болған жағдайда әлеуметтік желілермен өзара әрекеттесу үшін шетелдік құқық қорғаушылармен байланысады. Сондай-ақ, редакторлар басқа БАҚ өкілдерін киберқылмыскерлердің БАҚ-қа шабуыл жасау фактілерін жасырмауға және жұмыс тобына қосылуға шақырды.
Дөңгелек үстелге Shishkin_like жобасының негізін қалаушы Дмитрий Шишкин, Protenge.kz сайтының негізін қалаушы Джамиля Маричева, Orda.kz журналисі Игорь Улитин, Informburo.kz сайтының бас редакторы Гүлжан Мұқышева және осы порталдың техникалық директоры Павел Андрейченко, «Қазақстанның Интернет Ассоциациясы» президенті Шавкат Сабиров (www.iak.kz), «Әділ сөз» сөз бостандығын қорғау халықаралық қорының атқарушы директоры Мадина Алимханова, ҚР ЦДИАӨМ МАКИО Ақпараттық қауіпсіздік комитетінің үйлестіру бөлімінің басшысы Әли Нұрсейітов, Мемлекеттік техникалық қызметтің бас аналитигі Мұрат Ахметов, Kursiv.Media бас редакторы Мира Халина, Kursiv.Media шеф редакторы Айдар Бөрібаев, Kursiv.Media техникалық директоры Денис Арланцев қатысты.
